Music Motion v.2
De grafschrift van Seikilos.
Een marmeren zuil van bijna tweeduizend jaar oud bewaart het oudste volledige lied dat we kennen: de tekst, de melodie en het ritme. Hier klinkt het in de demo van de Score, met de Griekse tekst aan elke noot gekoppeld en de vertaling eronder.
Een lied dat een bloempot overleefde.
-
1e of 2e eeuw n.Chr.
Seikilos laat haar beitelen
In Tralles, in Klein-Azië (nu Aydın, Turkije), laat een man die Seikilos heet een gedicht, een lied met zijn muziektekens en een opdracht aan Euterpe in een kleine zuil beitelen. Misschien is zij zijn vrouw; misschien de muze van de muziek. We weten het niet.
-
1883
De spoorweg en de bloempot
Ze wordt gevonden tijdens de aanleg van de spoorweg. Edward Purser, ingenieur, neemt haar mee naar huis en laat de voet vlak afzagen, zodat ze een bloempot van zijn vrouw kan dragen. Door de zaagsnede gaat de laatste regel verloren; we kennen hem alleen nog van een eerdere afdruk.
-
1922
De brand van Smyrna
Tijdens de brand van Smyrna brengt de Nederlandse consul haar de stad uit. Ze reist via Istanbul en Stockholm naar Den Haag, waar ze meer dan veertig jaar blijft terwijl men denkt dat ze verloren is.
-
1966 — vandaag
Kopenhagen
Het Nationaal Museum van Denemarken in Kopenhagen verwerft haar; daar is ze vandaag te zien.
Zolang je leeft, straal.
Boven het lied spreekt de steen over zichzelf: „Ik ben een beeld van steen. Seikilos heeft mij hier geplaatst, een blijvend teken van een herinnering die niet sterft.” Boven elke lettergreep van de tekst staan de letters van het Griekse vocale notenschrift, die de toonhoogte aangeven, en tekens die zeggen hoe lang ze duurt.
Van de steen naar de partituur.
arr. M. Maurano · ClaudeModus en stemming
Veel transcripties noteren het met twee kruisen. Hier zakt het een toon en staat het in de Griekse Frygische modus op D, zonder voortekens. Het klinkt in pythagoreïsche stemming, die van de Griekse theoretici: reine kwinten, zoals het Keyboard ze berekent.
Ritme en vorm
In 6/8 op 72, met een herhaling. Aan het einde van de doorgang splitst de laatste kwartnoot zich in twee achtsten, zodat elke lettergreep haar noot heeft, en een laatste overgebonden maat sluit het stuk af. Twee stemmen: de melodie, als een aulos, en een bourdon, als een kithara.
De tekst op de noot
Elke Griekse lettergreep is aan haar noot gekoppeld: ze beweegt mee, licht mee op en gaat niet verloren in de herhaling. De vertaling loopt in twee regels onder het systeem. Zo kun je de tekst van je eigen werken schrijven.
Hetzelfde verhaal in kleurrijke prenten — de trein, de bloempot, de reis — en aan het einde het lied: het klinkt en de lettergrepen lichten op op de zuil. Om in de klas te tonen of naar de leerlingen te sturen.